ΜΥΤΙΛΗΝΗ: ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ

Η Μυτιλήνη είναι μία από τις αρχαιότερες πόλεις
της Ελλάδας. Βρίσκεται χτισμένη επάνω σε επτά λόφους, στο
νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού, αντικρίζοντας τις μικρασιατικές
ακτές. Το κανάλι του Ευρίπου από τον 2ο π.Χ. αι., μαζί
με τα δύο λιμάνια αποτέλεσε τον κεντρικό άξονα όπου χτίστηκαν
τα σημαντικότερα κτίρια που σχετίζονταν με την πολιτική, τη
θρησκευτική και την οικονομική ζωή της πόλης. Γύρω από το δρόμο
αυτό επικεντρώνεται μέχρι και σήμερα η οικονομική ζωή της
πόλης.

Ξεκινήστε τη βόλτα σας στη Μυτιλήνη με έναν
αρχαιολογικό περίπατο. που διασχίζει την αγορά
στην περιοχή ανάμεσα στα δύο λιμάνια. Βγείτε στο βόρειο λιμάνι της
Επάνω Σκάλας. Ακολουθείστε τον παραλιακό δρόμο που
ανηφορίζει στο λόφο της Αγίας Κυριακής, όπου βρίσκε­ται και το
αρχαίο θέατρο. Στις γειτονιές που θα περάσετε βρίσκονται και τα
καλύτερα ουζερί της Μυτιλήνης, τα οποία είναι ανοιχτά από νωρίς το
μεσημέρι μέχρι αργά το βράδυ. Στη διαδρομή θα δείτε τον Μαλόεντα
λιμένα.

Το αρχαίο θέατρο θεωρείται ότι
χτίστηκε στην Πρώιμη Ελληνιστική εποχή. Σώζεται η τελευταία
οικοδομική του φάση, η Υστερορωμαϊκή. Χωρούσε 10.000 θεατές. Οι
περισσότερες μαρμάρινες θέσεις και επιγραφές έχουν αποτελέσει
οικοδομικό υλικό για το κάστρο, τα σπίτια, τις εκκλησίες και τους
δρόμους της σύγχρονης πόλης. Η θέα που θα απολαύσετε από ψηλά είναι
μαγευτική.

Κατεβαίνοντας από το λόφο περνάτε από τη
γειτονιά του Άγιου Ευδόκιμου ανάμεσα σε ωραία διώροφα σπίτια, με
νεοκλασικά στοιχεία και ανθισμένες αυλές. Ένα στενό δρομάκι σας
οδηγεί από εκεί στο κέντρο της παλιάς αγοράς όπου
βρίσκεται το κτίριο του μουσουλμανικού τζαμιού (Γενί τζαμί). Λίγο
πριν δείτε το (Τσαρσί χαμάμ) με τους τρούλους του βαμμένους με
λαμπερή ώχρα. Ο δρόμος της παλιάς αγοράς είναι όλος πλακοστρωμένος
και κανονικά απαγορεύεται η διέλευση των οχημάτων. Στο τμήμα αυτό
θα βρείτε τα πιο παλιά μαγαζιά της Μυτιλήνης, παλαιοπωλεία,
εργαστήρια κεραμικής και διάφορα μικρομάγαζα.

Περίπου 200μ. μετά το τζαμί, βρίσκεται ο
ναός των Αγίων Θεοδώρων, ο παλαι­ότερος ναός της
πόλης, που ιδρύθηκε πάνω στα ερείπια ενός μεγαλοπρεπούς δωρικού
κτηρίου της αρχαιότητας, δίπλα από το ιερό της Κυβέλης. Ο σημερινός
ναός χτίστηκε το 1795, αντι­καθιστώντας τον αρχικό βυζαντινό που
καταστράφηκε από πυρκαγιά. Λίγο παρακάτω βρίσκεται ο Μητροπολιτικός
ναός του Αγίου Αθανασίου, με το χαρακτηριστικό
γοτθικό καμπανα­ριό, ύψους 30μ. Ο δρόμος που περνάει μπροστά από
την είσοδο του ναού, η οδός Μητροπόλεως, οδηγεί
στα Λαλάδικα και από εκεί στην προ­κυμαία με τις καφετέριες, ενώ
διαγώνια συνεχίζει η οδός Ερμού στο σχετικά νεότερο τμήμα της
αγοράς. Στο τέλος της Ερμού δείτε τον εντυπωσιακό
ναό του Αγίου Θεράποντα, με την ιδιάζουσα
αρχιτεκτονική, που όμως ταιριάζει μια χαρά στο κλίμα της πάλαι ποτέ
κοσμοπολίτικης πόλης. Είναι έργο του φημισμένου Λέσβιου αρχιτέκτονα
Αργύρη Αδαλή. Είναι χτισμένος με κόκκινη λαξευτή πέτρα από το
Σαρμουσάκ και ο μεγάλος κεντρικός τρούλος του, που είναι
κατασκευασμένος από τσίγκο, φτάνει σε ύψος τα 40μ. Το εσωτερικό του
ναού είναι επίσης εντυπωσιακό. Στην αυλή του Αγίου Θεράποντα,
βρίσκεται και το Εκκλησιαστικό Βυζαντινό Μουσείο Μυτιλήνης.

Στο τέλος της αγοράς, δείτε το εξαιρετικό κτίριο
με τη δωρική είσοδο, είναι το περίφημο Γυμνάσιο Αρένων της
Μυτιλήνης χτισμένο το 1890 από τον Αργύρη Αδαλή. Απέναντι είναι το
πάρκο της Ειρήνης.

Η δεύτερη βόλτα σας ξεκινάει από το Παλιό
Αρχαιολογικό Μουσείο, στην καρδιά της παλιάς πόλης. Περπατήστε τις
συνοικίες Κιόσκι και Κουλμπάρα.

Στη συνοικία Κιόσκι θα
ανακαλύψετε υπέροχα αρχοντικά, με ένα μαγευτικό μίγμα ανατολίτικης
και νεοκλασικής αρχιτεκτονικής,  κήπους με θαυμάσια βοτσαλωτά
δάπεδα, που όλα δηλώνουν τον πλούτο της αστικής τάξης των εμπόρων
του 19ου
αιώνα.

Επισκεφτείτε το Νέο Μουσείο και
στη συνέχεια ανεβείτε στο Κάστρο. Το Παλιό Αρχαιολογικό
Μουσείο
της Μυτιλήνης στεγάζεται στο αρχοντικό της
οικογένειας Βουρνάζου, που χτίστηκε το 1912 από τον Σμυρνιό
αρχιτέκτονα Βαφειάδη. Βρίσκεται στο λιμάνι, στη γωνία της οδού 8ης
Νοεμβρίου. Στο κεντρικό κτήριο εκτίθενται ειδώλια, κεραμικά και
κοσμήματα από την Προϊστορική έως τη Ρωμαϊκή εποχή. Θα δείτε
ενεπίγραφες και ανάγλυφες επιτύμβιες στήλες, βωμούς, γλυπτά, βάθρα,
αγάλματα και αρχιτεκτονικά μέλη. Ανάμεσα στα εκθέματα εντυπωσιάζει
ο κολοσσιαίος καθιστός λέων των Ρωμαϊκών χρόνων και τα καταπληκτικά
κιονόκρανα από το ναό της Κλοπεδής.

Το Νέο Αρχαιολογικό Μουσείο θα το συναντήσετε
ανηφορίζοντας την 8ης Νοεμβρίου, προς το Κιόσκι. Η είσοδος και στα
δύο κτίρια γίνεται με ενιαίο εισιτήριο, που στοιχίζει 3 ευρώ.
Περιλαμβάνει εκθέματα από την Ελληνιστική και τη Ρωμαϊκή Λέσβο. Ο
επισκέπτης αποκτά μια εικόνα της ζωής στη Λέσβο από τον 2° π.Χ.
μέχρι τον 3° μ.Χ. αι., με την παρουσίαση της αρχαίας κατοικίας, των
χρηστικών αντικειμένων και των γλυπτών.

Συνεχίζοντας, θα συναντήσετε δεξιά σας το
λιθόστρωτο, πευκόφυτο δρόμο που οδηγεί στο κάστρο
της Μυτιλήνης. Το φρούριο είναι χτισμένο ανάμεσα στα δύο λιμάνια
και θεωρείται από τα μεγαλύτερα της Μεσογείου. Είναι γνωστό ότι ο
συγκεκριμένος χώρος κατοικούνταν από αρχαιοτάτων χρόνων, ενώ η
πρώτη Βυζαντινή φάση του κάστρου υπολογίζεται στα χρόνια του
Ιουστινιανού (6ος μ.Χ. αι.). Η σημερινή του μορφή είναι
έργο των Γατελούζων (1355-1462) και, κυρίως, των Οθωμανών. Το
ψηλότερο τμήμα του είναι το Άνω Κάστρο, που αποτελεί τον κυρίως
οχυρωματικό περίβολο. Στο Μεγάλο Περίβολο, βρίσκεται ο «Πύργος
της βασίλισσας»
. Προχωρώντας φτάνετε στο Μεσαίο Κάστρο που
καταλαμβάνει το μεγαλύτερο τμήμα του φρουρίου. Μετά την Κρήνη, στα
αριστερά σας, υπάρχει ένα μονοπάτι που οδηγεί στην πύλη των
Γατελούζων και στη συνέχεια στην Ορτά Καπού, τη μεσαία πύλη της
Οθωμανικής περιόδου. Το Κάτω κάστρο κατασκευάστηκε το 1644, από τον
Ιμπραήμ Χαν, για την προστασία του λιμανιού. Εκεί θα βρείτε το
εκκλησάκι του Άϊ-Γιάννη και της Παναγιάς της Γαλατούσας, μέσα σε
μια σπηλιά, ενώ από τη μεριά της θάλασσας, θα δείτε τον τελευταίο
ταρσανά της πόλης.

Λίγο παρακάτω, στη γωνία με την οδό Αδραμυτίου,
θα δείτε το πρώην αρχοντικό του Χαλίμ μπέη, όπου στεγάζεται σήμερα
η Δημοτική Πινακοθήκη Μυτιλήνης. Φιλοξενούνται
έργα του Θεόφιλου, του Γιάννη Τσαρούχη, του Χρόνη Μπότσογλου, των
Λέσβιων Ορέστη Κανέλλη και Αντώνη Πρωτοπάτση, της Βάσως Κατράκη,
του Μυταρά, του Φασιανού. Απέναντι θα δείτε το επιβλητικό
κτίριο των Δικαστηρίων με τον ωραίο κήπο και τη
νεοκλασική είσοδο, χρισμένο το 1891. Επιστρέφοντας στο κέντρο και
ακολουθώντας την 8ης Νοεμβρίου βλέπετε το σημερινό Υπουργείο
Αιγαίου, το κτίριο όπου έγινε η παράδοση της πόλης της Μυτιλήνης
από τους Τούρκους στους Έλληνες το 1912.

Στην προκυμαία, στην πλατεία
Σαπφούς
, όπου βρίσκεται η αφετηρία των αστικών λεωφορείων
ΚΤΕΛ και των ταξί, εκτός από το άγαλμα της μεγάλης
ποιήτριας που χάρισε στην πόλη η Αγγλίδα ποιήτρια Ρος Μακώλεϋ,
βρίσκεται το Γραφείο Τουρισμού του Δήμου Μυτιλήνης. Στον ίδιο χώρο
στεγάζεται και το Λαογραφικό Μουσείο της Μυτιλήνης. Στη συνέχεια
της προκυμαίας θα θαυμάσετε σίγουρα το παλιό ξενοδοχείο «Μεγάλη
Βρετανία», το καφενείο «Πανελλήνιο», το νεοκλασικό κτήριο του
παλιού Δημαρχείου, το Δημοτικό Θέατρο και το Δημόσιο Ταμείο (τηλ.:
22510-44 165). Αυτούς τους περιπάτους, μπορείτε να τους κάνετε με
τα πόδια. Θα χρειαστείτε όμως αυτοκίνητο για να εξερευνήσετε τα
προάστια της πόλης αλλά και για το γύρω του Νησιού.

Μια ενδιαφέρουσα βόλτα που μπορείτε να κάνετε
είναι ο γύρος της χερσονήσου της Αμαλής. Η
περιοχή μέχρι την Κράτηγο, όπου βρίσκεται και το αεροδρόμιο,
ήταν η εξοχή των πλούσιων αστών της Μυτιλήνης, από το δεύτερο μισό
του 19ου αιώνα έως και τη Μικρασιατική καταστροφή, που σήμανε το
τέλος της οικονομικής ακμής του νησιού. Αρκετά από τα αρχοντικά
έχουν ανακαινιστεί με τρόπο θαυμάσιο. Η γειτονιά αυτή είναι η
Σουράδα, ενώ τα πυργόσπιτα και τα εκλεκτικιστικού ρυθμού κτίρια,
συνεχίζονται δεξιά πάνω στο λόφο του Ακλειδιού, που έχει εξαιρετική
θέα στον κεντρικό παραθαλάσσιο δρόμο.

Αξίζει να πάτε στη συνοικία Βαρειά, ένα
προάστειο με τους κήπους και ελαιώνες. Εδώ βρίσκονται δύο από τα
σημαντικότερα μουσεία της Μυτιλήνης, το Μουσείο
Θεοφίλου
και το Μουσείο – Βιβλιοθήκη –
Teriade. Το κτήμα αυτό το παραχώρησε ο Στρατής
Ελευθεριάδης, γνωστότερος ως Τεριάντ, ο μεγάλος αυτός
τεχνοκριτικός, εκδότης, και θεράπων των τεχνών, για να στεγαστούν
οι πολύτιμες συλλογές που ο ίδιος δώρισε στην πατρίδα του. Και τα
δύο κτήρια των μουσείων έχουν χτιστεί από τον γνωστό Μυτιληνιό
αρχιτέκτονα Γιώργο Γιανουλέλλη, μαθητή του Πικιώνη. Το πρώτο και
μικρότερο κτήριο χτίστηκε το 1964 και στεγάζει τα έργα του
Θεόφιλου, την προτομή του οποίου θα δείτε μπροστά στο μουσείο. Λίγο
πιο μέσα, στον ελαιώνα, βρίσκεται το Μουσείο – Βιβλιοθήκη Teriade,
το διώροφο κτήριο, όπου φιλοξενούνται τα «Μεγάλα Βιβλία», οι
σελίδες του περιοδικού
«Verve».

Αμέσως μετά τα μουσεία, μπορείτε να πάτε στον
οικισμό Ακρωτήρι, καταλήγοντας στα Λουτρά. Στην Αγία Μαρίνα και στο
Καγιάνι ή Ταξιάρχη, που λέγεται και έτσι από την
ομώνυμη εκκλησία. Εκτός από την ωραία θέα, στα δυο χωριά θα βρείτε,
θαυμάσια ουζερί για να δοκιμάσετε τους νοστιμότατους τοπικούς
μεζέδες με ουζο.

Top