ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑ

Καθώς το καραβάκι πλησιάζει στην προβλήτα του πιο επισκέψιμου – μετά την Κνωσό – αρχαιολογικού χώρου της Κρήτης, είναι αρκετά δύσκολο να μη σκεφτεί κανείς ότι προσεγγίζει επί της ουσίας ένα ιστορικό αξιοθέατο -τόπο μαρτυρίου. Περνώντας την πύλη δεν μπορεί παρά να νιώσετε ένα δέος για το χώρο αυτό.

Η Σπιναλόγκα το μικρό νησάκι των 85 στρεμμάτων, στέκει σαν φρουρός στη βόρεια άκρη του κόλπου της Ελούντας.

Οι Ενετοί το 1579 έφτιαξαν το κάστρο που εμείς βλέπουμε σήμερα για να προστατεύσουν το στόλο τους που έβρισκε εδώ καταφύγιο, αλλά και να διαφυλάξουν τον πλούτο της περιοχής (αλάτι, λάδι, κ.ά.). Οι ενετικές οχυρώσεις στήθηκαν στα ερείπια αρχαίων οχυρωματικών έργων, αφού στη θέση της σημερινής Ελούντας υπήρχε κάποτε η αρχαία Ολούς.

Κατά μία εκδοχή, μάλιστα, η Σπιναλόγκα δεν ήταν πάντα νησί, αλλά τμήμα της Κολοκύθας, και οι Ενετοί άνοιξαν και μια διώρυγα για να αποκόψουν το οχυρό από τον κύριο όγκο του νησιού. Αυτή η υπόθεση σχετίζεται με μια από τις εκδοχές που αφορούν στην προέλευση του ονόματος Σπιναλόγκα.

Οι Ενετοί, με το λατινικό «spina lunga» (σπίνα λούνγκα – μακρύ αγκάθι) χαρακτήριζαν όχι μόνο τη σημερινή Σπιναλόγκα, αλλά και την Κολοκύθα.

Το πόσο καλά αυτοί οχύρωσαν το νησί φαίνεται από το γεγονός ότι, ενώ η Κρήτη έπεσε στα χέρια των Τούρκων το 1649, η Σπιναλόγκα άντεξε μέχρι το 1715. Αυτά ακριβώς τα χρόνια είναι που το νησί λειτουργεί και ως καταφύγιο των «Χαΐτιδων», των επαναστατών Κρητικών, που είχαν βγει στο βουνό και είχαν στήσει το δικό τους αντάρτικο εναντίον των Οθωμανών κατακτητών. Ακολουθεί η κατοίκηση του νησιού από Τούρκους, οπότε αυτό γίνεται καστροπολιτεία, που το 1827 φτάνει να φιλοξενεί πάνω από 200 οικογένειες. Στα μέσα του 19ουαι., στο μικρό νησί συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός κατοίκων κυρίως έμποροι και ναυτικοί. Μετά την αυτονόμηση της Κρήτης το 1989, η Σπιναλόγκα άρχισε να ερημώνει.

Η μαύρη σελίδα της ιστορίας του νησιού ξετυλίγεται τον 20οαι., την περίοδο από το 1903 μέχρι το 1957, όταν λειτούργησε ως τόπος «καραντίνας» στην πραγματικότητα εξορίας – για τους λεπρούς. Σήμερα θεωρείται ένα από τα σημαντικ΄τοερα αξιοθέατα της Κρήτης με χιλιάδες επισκέπτες από όλο τον κόσμο να αποτίνουν φόρο τιμής στο μεγαλείο της ανθρώπινης ψυχής.

ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ

Καθώς το καραβάκι πλησιάζει στην προβλήτα του πιο επισκέψιμου – μετά την Κνωσό – αρχαιολογικού χώρου της Κρήτης, είναι αρκετά δύσκολο να μη σκεφτεί κανείς ότι προσεγγίζει επί της ουσίας ένα ιστορικό αξιοθέατο -τόπο μαρτυρίου. Περνώντας την πύλη δεν μπορεί παρά να νιώσετε ένα δέος για το χώρο αυτό.

Τα όμορφα αναπαλαιωμένα καταστήματα στην οθωμανική συνοικία χρησιμεύουν εν μέρει ως μουσείο, παρέχοντας ενδιαφέρουσες πληροφορίες στον επισκέπτη, Πολλά όμως κτίσματα είναι ερειπωμένα και γκρεμισμένα. Η εκκλησία του Αγίου Παντελεήμονα είναι από τα καλύτερα διατηρημένα κτίσματα, και, καθώς είναι ανοιχτή, δεν είναι λίγοι αυτί που κάνουν μία στάση για να ανάψουν ένα κεράκι. Στη Σπιναλόγκα υπήρχαν και άλλα κτίρια που είχαν χρησιμοποιηθεί κατά την περίοδο που αυτή λειτούργησε ως λεπροκομείο και γκρεμίστηκαν τη δεκαετία του ’70 σε μία προσπάθεια αναβάθμισης» του νησιού – μνημείου.

Στο πρώτο μέρος της διαδρομής, που είναι ελαφρώς ανηφορικό, έχετε απέναντι στα αριστερά σου την ακτή της Πλάκας, ενώ φτάνοντας στο δυτικό άκρο της Σπιναλόγκας, θα κάνετε μια στάση για να απολαύσετε το θέαμα που προσφέρει η ημισέλινος Miciel. Ο όρος «ημισέληνος» χρησιμοποιείται για το χαρακτηρισμό των διαφόρων οχυρών θέσεων.

Η οχύρωσή της αναπτύσσεται σε δύο επίπεδα. Το πρώτο αφορά στο τείχος που είναι κτισμένο πάνω στην ακτή, ενώ το δεύτερο, που κρέμεται από πάνω σας, αγκαλιάζει την κορυφογραμμή και συνδέεται με την ημισέληνο BarbarigaMoceniga), που μαζί με την ημισέληνο Miciel αποτελούν τα πλέον σπουδαία οχυρωματικά αρχιτεκτονήματα της Σπιναλόγκας. Η πρόκληση της Moceniga απαιτεί καλή φυσική κατάσταση και αρκετό κόπο, προσφέρει όμως μία άλλη άποψη του νησιού, από ψηλά. Οι σκέψεις πολλές, τα συναισθήματα έντονα. Μία επίσκεψη σε έναν τόπο σεβαστό, σε έναν τόπο ιερό.

Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ – ΕΛΟΥΝΤΑ – ΠΛΑΚΑ

Αν σας αρέσουν οι θαλάσσιες διαδρομές επιλέξτε το καραβάσκι από τον Άγιο Νικόλαο, διαφορετικά πηγαίνετε οδικώς έως την Ελούντα ή την Πλάκα.

Η δεύτερη επιλογή έχει το πλεονέκτημα ότι γνωρίζετε μια πανέμορφη διαδρομή. Ο δρόμος ελίσσεται ανάμεσα από υψώματα για να καταλήξει τελικά να κινείται σχεδόν παράλληλα με τη θάλασσα, αλλά ψηλά, προσφέροντας μια μοναδική θεά προς τον κόλπο της Ελούντας. Από τη μία η Κολοκύθα, το νησάκι που συνδέεται με την ξηρά με μια στενή χλωρίδα γης, η οποία διασχίζει τις αλυκές και του δίνει τη δυνατότητα να χαρακτηρίζεται και χερσόνησος, και από την άλλη το λιμανάκι της Ελούντας. Οι ανεμόμυλοι στην είσοδο της Κολοκύθας είναι σήμα κατατεθέν και αξιοθέατο ταυτόχρονα. Τα υπερπολυτελή ξενοδοχειακά συγκροτήματα που αφθονούν στην ακτή μέχρι το λιμάνι υπενθυμίζουν ότι η Ελούντα είναι ένας από τους σημαντικότερους προορισμούς στην Κρήτη. Οι επιλογές για να συνεχίσετε την ημέρα είναι πάρα πολλές.

Για να επισκεφτείτε τη Σπιναλόγκα, θα χρειαστεί αν πάρετε καραβάκι είτε από την Πλάκα, το μικρό χωριό βρίσκεται σε απόσταση 800μ. από το νησί, είτε από την Ελούντα 15΄-20΄, είτε από τον Άγιο Νικόλαο. Το εισιτήριο στην πρώτη περίπτωση κοστίζει 8 ευρώ, στη δεύτερη 10 και στην τρίτη 18-20 ευρώ ανά άτομο. Από Ηράκλειο μέχρι Ελούντα (περίπου 80χλμ.) θα χρειαστείτε λίγο περισσότερο από μία ώρα, από Ρέθυμνο περίπου δυόμισι ώρες, ενώ από Χανιά τρεις – τρεισήμισι ώρες. Η Πλάκα απέχει από την Ελούντα περίπου 4χλμ., που με τη σειρά της απέχει 10χλ,. από τον Άγιο Νικόλαο. Επιλέξτε να επισκεφθείτε την Σπιναλόγκα όταν δεν θα έχει πάρα πολύ κόσμο, Ιούλιο και Αύγουστο πλημμυρίζουν το νησί Έλληνες και ξένοι τουρίστες.

ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑ – ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ: Η Σπιναλόγκα είναι ανοιχτή από 1 Απριλίου έως 31 Οκτωβρίου καθημερινά 9:00΄-5:30μ.μ., Εφορεία Αρχαιοτήτων Λασιθίου 28410 25115.

Top